ΕΥΡΩΠΑΪΚΗ ΠΑΡΑΓΩΓΗ

Κάθε εκστρατεία που συγχρηματοδοτείται στο πλαίσιο της πολιτικής προώθησης γεωργικών προϊόντων της Ευρωπαϊκής Ένωσης πρέπει να φέρει ένα ενωσιακό κύριο μήνυμα. Το μήνυμα αυτό πρέπει να περιέχει αναφορές στην Ευρώπη εν γένει, στην ΕΕ, στην Κοινή Γεωργική Πολιτική, στη νομοθεσία της ΕΕ, σε προϊόντα της ΕΕ ή σε πρότυπα παραγωγής στην ΕΕ, και πρέπει να παρέχει ενημέρωση και να προωθεί μία ή περισσότερες από τις ιδιαιτερότητες των μεθόδων γεωργικής παραγωγής και των γεωργικών προϊόντων της ΕΕ — μεταξύ αυτών η ασφάλεια των τροφίμων, η ιχνηλασιμότητα, η γνησιότητα και η επισήμανση — καθώς και τα χαρακτηριστικά των γεωργικών προϊόντων και προϊόντων διατροφής της ΕΕ, ιδίως από την άποψη της ποιότητας, της γεύσης, της ποικιλίας και των παραδόσεων.

Από μια εκστρατεία αναμένεται να εστιάσει σε μία ή σε λίγες από τις ιδιαιτερότητες αυτές και όχι να τις καλύψει όλες. Οι ιδιαιτερότητες με τις οποίες ασχολείται το παρόν πρόγραμμα είναι τα ευρωπαϊκά πρότυπα ποιότητας και ασφάλειας, το σύστημα των επίσημων ελέγχων, η ιχνηλασιμότητα και η αναγνώριση των συστημάτων ποιότητας της Ευρωπαϊκής Ένωσης — και, εντός των συστημάτων αυτών, η βιολογική παραγωγή, που αποτελεί το θέμα του προγράμματος.

Πηγή: Οδηγός Προγράμματος AGRIP V6.0 (1η Ιανουαρίου 2026)· Συμφωνία Επιχορήγησης, Παράρτημα 1, Εργασία 3.1.

Η ευρωπαϊκή νομοθεσία για τα τρόφιμα εφαρμόζεται σε όλα τα στάδια παραγωγής, μεταποίησης και διανομής των τροφίμων, καθώς και των ζωοτροφών που παράγονται για ζώα παραγωγής τροφίμων ή χορηγούνται σε αυτά. Καθορίζει τις γενικές αρχές και απαιτήσεις που διέπουν τα τρόφιμα και τις ζωοτροφές στην Ένωση και θεσπίζει τα μέσα υποστήριξής τους.

Εντός του πλαισίου αυτού, κάθε κλάδος διέπεται από τους δικούς του αναλυτικούς κανόνες — πρότυπα εμπορίας που ορίζουν τις κατηγορίες προϊόντων και τις παραμέτρους κατάταξής τους, απαιτήσεις υγιεινής, ανώτατα όρια για επιμολυντές και υπολείμματα, και κανόνες για την επισήμανση και για τις πληροφορίες που πρέπει να παρέχονται στους καταναλωτές. Ένα προϊόν που διατίθεται στην αγορά της Ένωσης πρέπει να ικανοποιεί ταυτόχρονα το γενικό πλαίσιο και τους ειδικούς κανόνες του κλάδου του.

Πηγή: Κανονισμός (ΕΚ) αριθ. 178/2002, άρθρο 1.

Η συμμόρφωση με τους κανόνες αυτούς επαληθεύεται από τις αρμόδιες αρχές των κρατών μελών μέσω επίσημων ελέγχων. Οι αρμόδιες αρχές διενεργούν τακτικά επίσημους ελέγχους σε όλους τους υπευθύνους επιχειρήσεων με βάση τον κίνδυνο και με κατάλληλη συχνότητα, λαμβάνοντας υπόψη τους εντοπισμένους κινδύνους, το ιστορικό συμμόρφωσης της επιχείρησης, την αξιοπιστία των ιδίων ελέγχων της επιχείρησης και κάθε πληροφορία που υποδηλώνει μη συμμόρφωση.

Οι έλεγχοι δεν αποτελούν επομένως μια μεμονωμένη επιθεώρηση σε ένα σημείο της αλυσίδας: είναι διαρκής υποχρέωση των αρχών, που εφαρμόζεται στην παραγωγή, τη μεταποίηση, τη διανομή και την εισαγωγή, και η συχνότητά τους ακολουθεί τον εκτιμώμενο κίνδυνο και όχι ένα σταθερό χρονοδιάγραμμα.

Πηγή: Κανονισμός (ΕΕ) 2017/625, άρθρο 9 παράγραφος 1.

Η ανιχνευσιμότητα είναι η δυνατότητα ανίχνευσης και παρακολούθησης ενός τροφίμου, μιας ζωοτροφής, ενός ζώου που χρησιμοποιείται για την παραγωγή τροφίμων ή μιας ουσίας που προορίζεται να ενσωματωθεί σε τρόφιμο ή σε ζωοτροφή, σε όλα τα στάδια της παραγωγής, μεταποίησης και διανομής. Η ευρωπαϊκή νομοθεσία απαιτεί να διασφαλίζεται η ανιχνευσιμότητα αυτή σε όλα τα στάδια αυτά.

Ο μηχανισμός αποτελεί υποχρέωση κάθε επιχείρησης της αλυσίδας. Οι υπεύθυνοι των επιχειρήσεων τροφίμων και ζωοτροφών πρέπει να είναι σε θέση να αναγνωρίζουν κάθε πρόσωπο από το οποίο έχουν προμηθευτεί ένα τρόφιμο, μια ζωοτροφή, ένα ζώο που χρησιμοποιείται για την παραγωγή τροφίμων ή μια τέτοια ουσία· πρέπει να διαθέτουν συστήματα και διαδικασίες που επιτρέπουν την αναγνώριση των επιχειρήσεων στις οποίες έχουν διαθέσει τα δικά τους προϊόντα· και οι πληροφορίες αυτές πρέπει να τίθενται στη διάθεση των αρμόδιων αρχών όταν ζητηθούν.

Τα τρόφιμα και οι ζωοτροφές που διατίθενται στην αγορά πρέπει επίσης να επισημαίνονται ή να αναγνωρίζονται επαρκώς ώστε να διευκολύνεται η ανιχνευσιμότητά τους.

Πηγή: Κανονισμός (ΕΚ) αριθ. 178/2002, άρθρο 3 σημείο 15 και άρθρο 18.

Παράλληλα με τους κανόνες που πρέπει να τηρεί κάθε προϊόν, η Ευρωπαϊκή Ένωση εφαρμόζει προαιρετικά συστήματα ποιότητας. Τα συστήματα αυτά προσδιορίζουν προϊόντα και μεθόδους παραγωγής βάσει δημοσιευμένων κριτηρίων, και ένα προϊόν μπορεί να χρησιμοποιεί την ονομασία και το σήμα ενός συστήματος μόνο αφού διαπιστωθεί και πιστοποιηθεί η συμμόρφωσή του.

Τα συστήματα καλύπτουν τη βιολογική παραγωγή, βάσει του Κανονισμού (ΕΕ) 2018/848· και τις γεωγραφικές ενδείξεις και το εγγυημένο παραδοσιακό ιδιότυπο προϊόν, στο πλαίσιο των οποίων μπορεί να καταχωριστεί προστατευόμενη ονομασία προέλευσης (ΠΟΠ), προστατευόμενη γεωγραφική ένδειξη (ΠΓΕ) ή εγγυημένο παραδοσιακό ιδιότυπο προϊόν (ΕΠΙΠ). Οι γεωγραφικές ενδείξεις προστατεύουν ονομασίες προϊόντων των οποίων οι ιδιότητες συνδέονται με την περιοχή παραγωγής· το εγγυημένο παραδοσιακό ιδιότυπο προϊόν προστατεύει μια παραδοσιακή σύνθεση ή μέθοδο παραγωγής, χωρίς σύνδεση με γεωγραφική περιοχή.

Το θέμα του παρόντος προγράμματος είναι το σύστημα της βιολογικής παραγωγής, και η αναγνώριση του συστήματος αυτού αποτελεί έναν από τους μετρήσιμους στόχους του. Η ευρωπαϊκή βιολογική παραγωγή περιγράφεται αναλυτικά στη σελίδα για τη βιολογική παραγωγή της ΕΕ.

Πηγή: Ευρωπαϊκή Επιτροπή, Λίγα λόγια για τις γεωγραφικές ενδείξεις και τα συστήματα ποιότητας· Κανονισμός (ΕΕ) 2018/848· Κανονισμός (ΕΕ) αριθ. 1151/2012.